Arte

Gikan sa Wikipedia, ang gawasnong ensiklopedya
(Naredirek gikan sa Mga arte)
Jump to navigation Jump to search
Gikan sa wala sa ibabaw: usa ka hulagway niadtong 1887 ni Vincent van Gogh; usa ka katigulangang babaye gikan sa usa ka artistang Chokwe; ang kasayuran gikan sa The Birth of Venus (c. 1484–1486) ni Sandro Botticelli; ug usa ka liyon

Ang alampat kun arte usa ka halapad nga tawhanong kalihokan ug ang mga sangputanan. Ang mga kalihokan naglakip sa mamugnao'ng buhat nga nagapakita og kabatid nga teknikal, katahom, gahom sa pagpalihok sa mga katawhan sa emosyonal nga paagi, o mga alinghuna bahin sa kon unsa ang mga butang kinahanglan.[1][2][3]

Lisod ipasabot ang arte. Wala'y usa ka depinisyon kon unsa ang "arte" ug unsa ang ginapasabot niini,[4][5][6] ug ang mga tawo aduna'y lahi kaayo nga mga ideya bahin niini. Ang tulo ka nag-unang matang sa biswal nga arte mao ang pagpintal, pagkulit, ug arkitektura.[7] Ang teyatro, sayaw ug uban pang mga arte sa pagpasundayag, ingon man ang literatura, musika, sine ug uban pang medya sama sa interaktibong medya, ang tanan nahisakop sa usa ka labing lapad nga kahulugan sa mga artehan.[1][8] Hangtud sa ika-17 nga gatosay, ang pulong nga "arte" nagatumbok sa bisan unsang kahanas ug wala magkalainlain gikan sa mga binuhat o kalamdag. Sa modernong paggamit niini, ang maayo'ng mga arte nahimulag gikan sa ubang mga porma sa kahanas tungod kay gipabilhan kini alang sa ilang kaugalingong kaayohan ug dili alang sa paagi'ng magamit kini.

Ang mga mosunod sagad ilakip sa mga arte:

Ang arte ug may kalabutan nga mga konsepto, sama sa pagkamamugnaon ug interpretasyon, mao ang mga hilisgutan sa usa ka sanga sa pilosopiya nga ginatawag og estetika.[9] Gitun-an ang mga buhat sa arte gikan sa mga tigpangatungdana'ng magdukiduki ug mga magsasaysay.

Tan-awa usab[usba | usba ang wikitext]

Mga pakisayran[usba | usba ang wikitext]

  1. 1.0 1.1 "Art: definition". Oxford Dictionaries. Gi-tago gikan sa orihinal niadtong 1 Septiyembre 2016. Gikuha niadtong 25 Disyembre 2015.
  2. "art". Merriam-Websters Dictionary. Gi-tago gikan sa orihinal niadtong 30 Agosto 2019. Gikuha niadtong 25 Disyembre 2015.
  3. "Conceptual Art | Definition of Conceptual Art by Oxford Dictionary on Lexico.com also meaning of Conceptual Art". Lexico Dictionaries | English (sa pinulongang Ingles). Gi-tago gikan sa orihinal niadtong 14 Abril 2021. Gikuha niadtong 2021-03-18.
  4. Stephen Davies (1991). Definitions of Art. Cornell University Press. ISBN 978-0-8014-9794-0.
  5. Robert Stecker (1997). Artworks: Definition, Meaning, Value. Pennsylvania State University Press. ISBN 978-0-271-01596-5.
  6. Noël Carroll, ed. (2000). Theories of Art Today. University of Wisconsin Press. ISBN 978-0-299-16354-9.
  7. Vasari, Giorgio (18 Disyembre 2007). The Lives of the Most Excellent Painters, Sculptors, and Architects. Random House Publishing Group. ISBN 9780307432391. Gi-tago gikan sa orihinal niadtong 14 Abril 2021. Gikuha niadtong 8 Nobiyembre 2020.
  8. "Art, n. 1". OED Online. December 2011. Oxford University Press. https://www.oed.com Gi-tago 2008-01-11 sa Wayback Machine. (Accessed 26 February 2012.)
  9. Kennick, W. E. (1979). Art and Philosophy: Readings in Aesthetics (sa pinulongang Ingles). New York (NY): St. Martin's Press. pp. xi–xiii. ISBN 978-0-312-05391-8. OCLC 1064878696.

Mga sumpay sa gawas[usba | usba ang wikitext]