Jump to content

Rajiv Gandhi

Gikan sa Wikipedia, ang gawasnong ensiklopedya

Si Rajiv Ratna Gandhi [1] [lower-alpha 1] (20 Agosto 1944 – 21 Mayo 1991) [2] usa ka piloto sa ayroplano sa India, teknokrata ug estadista nga nagserbisyo isip punong ministro sa India gikan sa 1984 hangtod 1989 sulod sa duha ka termino. Nilingkod siya sa pwesto human sa pagpatay sa iyang inahan, ang kanhing punong ministro nga si Indira Gandhi, ug nahimong pinakabata nga punong ministro sa India sa edad nga 40. Nagserbisyo siya hangtod sa iyang kapildihan sa eleksyon sa 1989, ug dayon nahimong Lider sa Oposisyon sa Lok Sabha, miresign niadtong Disyembre 1990, unom ka bulan sa wala pa ang iyang kaugalingong pagpatay.

Si Gandhi walay kabanay ni Mahatma Gandhi . Hinuon, siya gikan sa pamilyang Nehru-Gandhi nga gamhanan sa politika, nga nalambigit sa partido sa Indian National Congress . Sa kadaghanan sa iyang pagkabata, ang iyang apohan sa inahan nga si Jawaharlal Nehru mao ang punong ministro. Si Gandhi mitungha sa The Doon School, usa ka elite nga boarding institution, ug dayon sa University of Cambridge sa United Kingdom. Nibalik siya sa India niadtong 1966 ug nahimong propesyonal nga piloto para sa gipanag-iya sa estado nga Indian Airlines . Niadtong 1968, naminyo siya kang Sonia Maino ; ang magtiayon nanimuyo sa Delhi alang sa usa ka kinabuhing panimalay uban sa ilang mga anak nga sila si Rahul ug Priyanka . Sa kadaghanan sa mga dekada 1960 ug 1970, ang iyang inahan mao ang punong ministro ug ang iyang manghod nga si Sanjay usa ka MP ; bisan pa niini, si Gandhi nagpabilin nga walay gidapigan sa politika.

Human namatay si Sanjay sa pagkahagsa sa eroplano niadtong 1980, nagpanuko si Gandhi nga misulod sa politika sa mando sa iyang inahan. Pagkasunod tuig, nadaog niya ang lingkoranan sa iyang igsoon sa Parlamento sa Amethi ug nahimong miyembro sa Lok Sabha, ang ubos nga balay balauranan sa Parlamento sa India . Isip kabahin sa iyang politikanhong pagpangandam, si Rajiv gihimong heneral nga kalihim sa partido sa Kongreso ug gihatagan og dakong responsibilidad sa pag-organisar sa 1982 Asian Games.

Sa buntag sa Oktubre 31, 1984, ang iyang inahan (ang prime minister niadtong panahona) gipatay sa iyang duha ka Sikh bodyguard [3][4][5][6]nga sila si Satwant Singh ug Beant Singh human sa Operation Blue Star, usa ka aksyong militar sa India aron tangtangon ang mga aktibistang separatista sa Sikh gikan sa Golden Temple . Sa ulahi nianang adlawa, si Gandhi gitudlo nga punong ministro. Nasulayan ang iyang pamunoan sa misunod nga pipila ka adlaw samtang ang organisadong mga manggugubot naggubot batok sa komunidad sa Sikh, nga miresulta sa mga pagpamatay batok sa mga Sikh sa Delhi. Nianang Disyembre, ang partido sa Kongreso nakadaog sa pinakadakong mayoriya sa Lok Sabha hangtod karon, 414 ka lingkoranan gikan sa 541 . Ang panahon ni Gandhi sa katungdanan napuno sa mga kontrobersiya sama sa katalagman sa Bhopal, eskandalo ni Bofors ug ni Mohd. Ahmed Khan v. Shah Bano Begum . Niadtong 1988, iyang gibaliktad ang kudeta sa Maldives, gikontra ang mga militanteng grupo sa Tamil sama sa PLOTE, nangilabot ug dayon nagpadala og mga tropa sa pagpatunhay sa kalinaw sa Sri Lanka niadtong 1987, nga misangpot sa dayag nga panagbangi uban sa Liberation Tigers of Tamil Eelam (LTTE). Napildi ang iyang partido sa eleksyon sa 1989.

Si Gandhi nagpabilin nga presidente sa Kongreso hangtod sa eleksyon niadtong 1991 . Samtang nangampanya alang sa eleksyon, gipatay siya sa usa ka suicide bomber gikan sa LTTE. Niadtong 1991, ang gobyerno sa India mihatag kang Gandhi sa Bharat Ratna human sa iyang kamatayon, ang pinakataas nga sibilyan nga pasidungog sa nasud. Sa India Leadership Conclave niadtong 2009, ang Revolutionary Leader of Modern India award gihatag kang Gandhi human sa iyang kamatayon. [7]

Mga Reperensya

[usba | usba ang wikitext]
  1. ↑ {{cite web}}: Empty citation (help)
  2. ↑ "Rajiv Gandhi | prime minister of India". Encyclopædia Britannica. Archived from the original on 21 July 2023. Retrieved 21 November 2021.
  3. ↑ Kaur, Jaskaran; Crossette, Barbara (2006). Twenty years of impunity: the November 1984 pogroms of Sikhs in India (PDF) (2nd ed.). Portland, OR: Ensaaf. p. 27. ISBN 978-0-9787073-0-9. Archived from the original (PDF) on 19 January 2012. Retrieved 23 May 2022.
  4. ↑ "1984: Assassination and revenge". BBC News. 31 October 1984. Archived from the original on 15 February 2009. Retrieved 23 May 2022.
  5. ↑ Shaw, Jeffrey M.; Demy, Timothy J. (2017). War and Religion: An Encyclopedia of Faith and Conflict. ABC-CLIO. p. 129. ISBN 978-1610695176.
  6. ↑ Brass, Paul R. (October 1996). Riots and Pogroms. NYU Press. p. 203. ISBN 978-0814712825.
  7. ↑ "Special award bestowed on Rajiv Gandhi". The Hindu. 27 September 2009. Archived from the original on 22 September 2022. Retrieved 28 February 2021.
  1. ↑ English: /ˈrɑːdʒiːv ˈɡɑːndi/ [[Help:Pronunciation respelling key|rah-Plantilya:Smallcaps all-_-Plantilya:Smallcaps all-dee]], Hindi: [raːˈdʒiːʋ ˈɡaːndʱiː] ⓘ.
Cite error: <ref> tags exist for a group named "lower-alpha", but no corresponding <references group="lower-alpha"/> tag was found.