Sahul

Ang Sahul / /sə.ˈhuːl/ , sə - HOOL ) [[Help:Pronunciation respelling key|Plantilya:Smallcaps all-hool]] gitawag usab nga Sahul-land, Meganesia, Papualand ug Greater Australia, usa ka paleocontinent nga naglangkob sa nga mga yuta sa mainland Australia, Tasmania, New Guinea, ug sa Aru Islands.

Ang Sahul nahimutang sa habagatan-kasadpang Kadagatang Pasipiko, nga naglangkob sa lugar gikan sa amihanan paingon ngadto sa habagatan taliwala sa Ekwador ug sa ika-44 nga parallel habagatan ug gikan sa kasadpan paingon ngadto sa sidlakan taliwala sa ika-112 ug ika-152 nga meridian sa sidlakan. Ang Sahul gibulag gikan sa Sunda nga nahimutang sa kasadpan niini sa Wallacean Archipelago. sa panahon nga kini ang kinadak-an, sa dihang ang lebel sa kadagatan anaa sa kinaubsan nga punto, Kini adunay gidak-on nga mokabat sa 10,600,000 square kilometres (4,100,000 sq mi).

Ang mga bahin sa Sahul balik-balik nga mitungha ug nalunod sa panahon sa Pleistocene epoch, sugod mga 2.6 milyon ka tuig ang milabay. Ang mga siklo sa yelo (glacial cycles)— nga sa sinugdanan nagdagan matag ~41,000 ka tuig ug sa ulahi sa ~100,000 ka tuig—maoy hinungdan sa pag-usab-usab sa lebel sa dagat nga miabot hangtod sa ~120 metros. Sa matag higayon ubos nga bahin ang lebel sa dagat, mogawas ang Sahul continental shelf, gipakita sa mga pagtuon nga nagtukod pag-usab sa maong mga panghitabo nga adunay mga koneksyon sa yuta nga nagsugod labing menos ~250,000 ka tuig ang milabay, ug lagmit mas sayo pa niana. Ang pinakaulahing pagsaka sa lebel sa dagat, sa katapusan sa katapusang Panahon sa Yelo, maoy nagmugna sa kasamtangang porma sa rehiyon:: Ang Bag-o Guinea nahimulag gikan sa mainland Australia mga 8,000 ka tuig ang milabay, ug ang Tasmania mga 6,000 ka tuig ang milabay.

Ang Sahul nahimong pinuy-anan sa nagkadaiyang matang sa talagsaong mga mananap nga milambo nga lahi ug independente gikan sa ubang bahin sa kalibutan. Ang labing talagsaon niini mao nga halos tanang mga mammal sa Sahul mga marsupial lakip na ang lain-laing mga browser, burrower, scavenger ug predator ; ang mga kabog ug mga ilaga mao lamang ang mga placental mammal.

Gibanabana nga ang mga tawo unang mibalhin ngadto sa Sahul labing menos 65,000 ka tuig ang milabay, nga mitabok sa kadagatan gikan sa Sunda agi sa Wallacea. Ang arkeologo nga si Glenn Summerhayes nangulo sa mga pagpangubkob sa Ivane Valley sa kabukiran sa Papua New Guinea ug nakakaplag nga ang mga dapit gipuy-an gikan sa 49,000 ngadto sa 44,000 ka tuig ang milabay. Gikan sa Sahul, ang mga tawo mikaylap sa tibuok Oceania.

Paggamit

Ang ngalang Sahul gigamit sa mga arkeologo, ug ang Meganesia kasagarang gigamit sa mga zoogeographer. Ang ngalang Greater Australia gigamit, ug gisaway isip "cartographic imperialism" tungod kay kini naghatag ug mas dakong gibug-aton sa kung unsa karon ang Australia sa gasto sa New Guinea.

Tan-awa usab

Arafura Sea – Marginal sea between Australia and Indonesian New Guinea
List of paleocontinents
Wallace Line